غلامرضا معصومى
20
سيراف ( بندر طاهرى ) ( فارسى )
به پنجهزار پا ميرسد و بموازات خليج فارس امتداد دارد تپه كوچكى است كه بر روى آن قلعه چهارگوش مختصرى بنا شده است . ما بين كوه مزبور و دريا دامنهاى است به ارتفاع 600 تا 700 پا كه بر روى آن خرابههاى شهر قديم واقع مىباشد . آثار و بقاياى بلده قديم اسلامى سيراف بمسافت دو ميلى قصبه طاهرى در حاشيه ساحل قرار گرفته و عبارت از تودههاى عمارات مخروبهئيست كه از كنار دريا تا پاى تپهها امتداد دارد . ما بين اين خرابهها آبانبارهاى مخروبه زيادى ديده مىشود كه همه به طرز آبانبارهاى كنونى آن صفحات ساخته شده است به اين معنى كه چالههاى مستطيل بزرگى كنده و اطراف آن را با آهك و ساروج اندودهاند و براى جلوگيرى از تبخير آب سقف مدورى هم بر روى آن زدهاند ولى سقفهاى مذكور امروز همگى فروريخته و خراب شدهاند . در سال 1857 از كليه عمارات اين شهر فقط يك مسجد بزرگ كه از سنگتراش ساخته شده است و هيئت ظاهر آن بر زيبائى و شكوه گذشتهاش دلالت ميكرد باقيمانده بود ولى آن هم در شرف خرابى و انهدام افتاده است . در نزديكى اين مسجد قنات خشكى مشاهده مىشود و عدهاى هم سنگ قبر با كتيبههاى كوفى در آنجا پيدا شده است . يكى از اين سنگها به موزه بريتانيا برده شده و تاريخ آن را اواخر قرن دهم ميلادى تعيين كردهاند . . . . . اينها بقايا و آثار عمدهاى است كه از اين شهر مشهور اسلامى باقيمانده است ليكن در داخله خاك مزبور آثار قديمتر مهمى نيز يافت مىشود كه شرح آن در كتاب ( استيف ) به تفصيل داده شده است « 1 » . » در صفحهء 77 كتاب دريانوردى ايران جلد اول نوشتهء اسماعيل رائين كه در سال 1350 در ايران چاپ شده راجع به بندر سيراف چنين آمده است :
--> ( 1 ) - كتاب خليج فارس تأليف سر آرنولد ويلسون ترجمه محمد سعيدى چاپ تهران صفحات 62 و 63 .